Емайл: bobomatovu@rferl.org
Россияда мухолифат лидери Алексей Навальний сафдошлари уйларида Россия Тергов қўмитаси ходимлари томонидан тинтув ўтказилмоқда. Алексей Навальнийнинг коррупцияга қарши кураш Жамғармаси раҳбари Владимир Ашурков, “Москва учун” мухолифатчилик бирлашмаси аъзолари Константин Янаускас ва Николай Ляскинлар Навальнийнинг 2013 йилги сайлов кампанияси давомида молиялаштириш қоидаларини бузганликларида айбланмоқда.
Подмосковьелик “Спартак” фанати Леонид Сафьянниковни бехосдан ўлдириб қўйганликда айбланаётган ўзбекистонлик Жаҳонгир Аҳмедов ўз айбига иқрор бўлди. Айни пайтда¸ Пушкино шаҳри маҳаллий кучишлатар тизими ходимлари томонидан қаттиқ назорат қилинаётган бўлса-да, шаҳарда миллатчиларнинг яна юриш қилиш эҳтимоли сақланиб қолмоқда.
26 май куни Москвадаги Ўзбекистон элчихонаси олдида Пермдаги Ғарбий Урал машинасозлик концерни раҳбари Александр Поздеевнинг Тошкентда ҳибсга олинганига нисбатан норозилик тадбири ўтказилади.Пикет ташаббусчилари Александр Поздеев ҳақларини таъминлаш ва уни озодликка чиқариш талабини элчихона расмийларига топширишни режалаштирмоқда.
Volgogradda o‘zbekistonlik er-xotin 5 kunlik farzandini 500 ming rublga sotayotgan paytda qo‘lga olindi. Savdoni Internet orqali uyushtirgan ota-ona politsiya tomonidan yuborilgan “xaridorga” qizaloqni arzonroq qilib berishni va‘da qilgan. Mahalliy diaspora vakillari so‘nggi bir yilda Volgogradda o‘zbek muhojirlarining bola savdosi bilan ikkinchi bor qo‘lga tushayotganiga e‘tibor qaratmoqda.
Волгоградда ўзбекистонлик эр-хотин 5 кунлик фарзандини 500 минг рублга сотаётган пайтда қўлга олинди. Савдони Интернет орқали уюштирган ота-она полиция томонидан юборилган “харидорга” қизалоқни арзонроқ қилиб беришни ваъда қилган. Маҳаллий диаспора вакиллари сўнгги бир йилда Волгоградда ўзбек муҳожирларининг бола савдоси билан иккинчи бор қўлга тушаётганига эътибор қаратмоқда.
Екатеринбургда 19 майга ўтар кечаси соат 3:30 ларда содир бўлган ёнғинда 6 нафар Ўзбекистон фуқароси ёниб кетди. Терговчилар ўзбек қурувчилари яшаб келган ёғочли бино ташқаридан ёқиб юборилган бўлиши мумкинлигини тахмин қилмоқда.
19 майга ўтар кечаси соат 3 ларда Петербургда ўзбек муҳожирлари ўртасида содир бўлган оммавий муштлашув натижасида бир киши пичоқ зарбасидан ҳодиса жойида жон таслим қилди, яна бири маҳаллий шифохонага олиб кетилди. Шаҳарнинг бошқа туманида эса шу кечаси яна бир ўзбекистонлик пичоқлаб кетилгани хабар қилинди.
Москвада футбол фанатини ўлдирганликда айбланаётган ўзбекистонлик Жаҳонгир Аҳмедов Москвага қайтиб келди ва полиция ходимлари томонидан ҳибс этилди. Баъзи хабарларга кўра, ўзбекистонлик муҳожир Ўзбекистон ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимлари томонидан Россия пойтахтига келтирилган.
Подмосковьенинг Пушкино шаҳрида 13 май куни маҳаллий фуқарони ўлдирилишда айбланиб қидирувга берилган 25 яшар ўзбек муҳожирининг Ўзбекистонга чиқиб кетишга улгургани айтилмоқда. Россия расмийлари бу шахснинг ҳибсга олиниши ва Россияга экстрадиция қилиниши борасида ўзбекистонлик ҳамкасблари билан келишувга эришилганини билдирмоқда.
Rossiya Davlat Dumasi 11 may kuni Ukrainaning ayirmachi Donetsk va Lugansk viloyatlarida bo‘lib o‘tgan “mustaqillikka oid referendum”larni o‘z yig‘ilishida muhokama qildi. Biroq, kommunistlardan tashqari parlamentdagi boshqa bironta ham siyosiy guruh Donbass hududlari mustaqilligini tan olish va ularni Rossiyaga qo‘shib olish haqida ochiq fikr bildirmadi.
Россия Давлат Думаси 11 май куни Украинанинг айирмачи Донецк ва Луганск вилоятларида бўлиб ўтган “мустақилликка оид референдум”ларни ўз йиғилишида муҳокама қилди.
9 may kuni Moskvada o‘zbek jamoasi vakillari tomonidan “Noma‘lum soldat qabri” yodgorligiga gulchambar qo‘yildi. “Vatandosh” jamoasi vakillari Ulug‘ Vatan Urushi yillarida xalok bo‘lganlar haqiga duo va tilovatlar qildi. Moskvada 9 may kuni nemis fashizmi ustidan qozonilgan G‘alabaning 69 yilligi nishonlandi.
13 май куни Россиянинг Омск вилоятида жойлашган 6-сонли ахлоқ тузатиш қолониясида қамоқ жазосини ўтаётган бир нафар тожикистонлик маҳбус қамоқҳона маъмурлари томонидан ўлдирилгани иддао қилинган хабар пайдо бўлди. Озодликка мурожаат қилган колониядаги ўзбеклар маъмуриятнинг бу бедодлиги ва қийноқларига қарши ғалаён кўтарганини айтмоқда.
9 май куни Москвада ўзбек жамоаси вакиллари томонидан “Номаълум солдат қабри” ёдгорлигига гулчамбар қўйилди. “Ватандош” жамоаси вакиллари Улуғ Ватан Уруши йилларида халок бўлганлар ҳақига дуо ва тиловатлар қилди. Москвада 9 май куни немис фашизми устидан қозонилган Ғалабанинг 69 йиллиги нишонланди.
Strasburg sudi 2012 yildan buyon Rossiya hibsxonasida ekstraditsiya qilinishi xavfi qolayotgan to‘rt nafar o‘zbekistonlik mehnat muhojirini O‘zbekistonga berib yubormaslik to‘g‘risida qaror chiqardi. 7 may kuni Inson huquqlari bo‘yicha xalqaro sud rasmiy saytida e‘lon qilingan hujjatda “Xizb-ut Tahrir” tashkilotiga aloqadorlikda gumonlanayotgan namanganlik yigitlarning O‘zbekistonga ekstraditsiyasi Inson haqlari Konventsiyasining 3-moddasiga zid ekani ta‘kidlandi. Ayni paytda, Rossiyada o‘g‘irlab ketilayotgan o‘zbekistonliklar soni ko‘paymoqda.
Страсбург суди 2012 йилдан буён Россия ҳибсхонасида экстрадиция қилиниши хавфи қолаётган тўрт нафар ўзбекистонлик меҳнат муҳожирини Ўзбекистонга бериб юбормаслик тўғрисида қарор чиқарди. Айни пайтда, Россияда ўғирлаб кетилаётган ўзбекистонликлар сони кўпаймоқда.
Россиялик таниқли ҳуқуқ ҳимоячиси Елена Рябинина 6 май куни Москванинг Хованское қабристонига дафн этилди. Саратон касаллигига чалингани туфайли бевақт ҳаётдан кўз юмган ҳуқуқ фаоли ўзбек ва тожик диний-сиёсий қочқинлар ҳимояси билан шуғулланиб келган. Рябинина вафот этган куни Москвада унинг ҳимоясида бўлган яна бир ўзбекистонлик қочқин – Умид Ёқубов ўғирлаб кетилди.
Душанба ва сешанба кунлари АҚШ, Европа Иттифоқи, Канада ва Япония Украина шарқидаги бўҳрон ортида турган кучлар сифатида айблаётган россияликлар ва рус ширкатлари “қора рўйхати”ни кенгайтирди. Россия президенти эса Ғарб мамлакатларига қарши ҳозирча жавоб санкциялари жорий этилмаслигини билдирмоқда. Кузатувчилар бошланган халқаро босим натижасида Россиядан капитал оқими сезиларли даражада ошгани қайд этилганини билдирмоқда.
Федерал миграция хизмати Россия Федерацияси ҳудудига ноқонуний кириб келган ва яшаётган 800 минг меҳнат муҳожирини “қора рўйхат”га киритди. Идора мутасаддилари бу рўйхатга миграция қонунчилигини икки ва ундан ортиқ маротаба бузганларни киритганини маълум қилмоқда. Интернетда эса депортация қилинган ёки кириш таъқиқланган фуқароларга “Россия қайтиб киришга рухсат олиб берувчи” фирибгар-“адвокат”лар сони ҳам ошмоқда.
Россия либерал-демократик партия раҳбари Владимир Жириновский жиноий жавобгарликка тортилиши мумкин. Россия президенти ҳузуридаги Инсон ҳуқуқлари бўйича Кенгаш аъзолари Бош прокуратурадан ҳомиладор журналист аёлни ҳақоратлаган ЛДПР етакчисига нисбатан жиноий иш очишни талаб қилмоқда. Думадаги матбуот анжумани пайтида ҳақоратганлан журналист эса полицияга арз қилди. Владимир Жириновский безорилиги 23 апрел кунги парламент муҳокамасига олиб чиқилди.
Давомини ўқинг
