Линклар

Шошилинч хабар
19 Iyun 2026, Тошкент вақти: 13:30

Tanishing: «Putin saroyi» loyihasini chizgan «bechora italyan arxitektor»

Navalniy surishtiruvida italyan arxitektor Lanfranko Chirilloga tegishli ekani iddao qilingan uy - Gelenjik, Qora dengiz - video skrinshoti
Navalniy surishtiruvida italyan arxitektor Lanfranko Chirilloga tegishli ekani iddao qilingan uy - Gelenjik, Qora dengiz - video skrinshoti

56 yoshdagi Lanfranko Chirillo Rossiya prezidenti Vladimir Putin ko‘magi bilan Rossiya fuqaroligini olgan.

Chirillo Putin uchun qurilgani iddao qilinayotgan ulkan saroy rejasini yaratgani uchun «Putinning me’mori» o‘laroq tanilgan.

Kreml va Sankt-Peterburgdagi Qishki saroy kabi Rossiyaning muhim hokimiyat binolari loyihalarini italiyalik me’morlar yaratgan.

Bundan besh yil oldin Qora dengiz bo‘yidagi «Putin saroyi» arxitektori oshkor bo‘lishidan avval Chirilloni deyarli hech kim tanimas edi. Rossiya muxolifati uchun Gelenjik shahri yaqinidagi hashamatli saroy va uning atrofidagi imoratlar mamlakatda chuqur ildiz otgan davlat korrupsiyasining jirkanch ramziga aylangan.

"Путин саройи"га назар

Россиянинг Геленжик таътил шаҳарчасидан 18 километр нарида жойлашган саройнинг дрондан олинган фотосурати
1/20 Россиянинг Геленжик таътил шаҳарчасидан 18 километр нарида жойлашган саройнинг дрондан олинган фотосурати
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Коррупцияга қарши курашиб келаётган Алексей Навальнийнинг сўзларига кўра, ушбу объект ва унинг атрофидаги йирик ҳудуд Россия Федерал хавфсизлик хизмати (ФСБ) номига рўйхатга олинган. ФСБ ундан &quot;тадқиқот ва таълим&quot; йўлида фойдаланишини иддао қилмоқда.<br />
&nbsp;
2/20 Коррупцияга қарши курашиб келаётган Алексей Навальнийнинг сўзларига кўра, ушбу объект ва унинг атрофидаги йирик ҳудуд Россия Федерал хавфсизлик хизмати (ФСБ) номига рўйхатга олинган. ФСБ ундан "тадқиқот ва таълим" йўлида фойдаланишини иддао қилмоқда.
 
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Навальний вертолёт қўниш майдончаси ёнидаги мана бу тепалик остида <a href="https://www.youtube.com/watch?t=2018&amp;v=ipAnwilMncI&amp;feature=youtu.be" target="_blank">хоккей майдончаси</a> яширинганини айтди.
3/20 Навальний вертолёт қўниш майдончаси ёнидаги мана бу тепалик остида хоккей майдончаси яширинганини айтди.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Навальнийнинг сўзларига кўра, унинг жамоаси мазкур объектнинг яширин <a href="http://youtu.be/ipAnwilMncI?t=3255" target="_blank">қурилиш режаларини</a> қўлга киритган. Қурилиш режасида тасвирдаги жисм &quot;аква дискотекаси&quot; деб номланган.
4/20 Навальнийнинг сўзларига кўра, унинг жамоаси мазкур объектнинг яширин қурилиш режаларини қўлга киритган. Қурилиш режасида тасвирдаги жисм "аква дискотекаси" деб номланган.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Қайта таъмирланаётган амфитеатр. Денгиз соҳилидаги ушбу кўчмас мулк сўнгги 15 йилдан бери қурилмоқда, таъмирлаш ишлари ҳануз давом этмоқда.
5/20 Қайта таъмирланаётган амфитеатр. Денгиз соҳилидаги ушбу кўчмас мулк сўнгги 15 йилдан бери қурилмоқда, таъмирлаш ишлари ҳануз давом этмоқда.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Ҳаводан олинган мана бу суратда вертолёт қўниш майдончаси ёнида хоккей майдончасини яшириб туриши айтилаётган тепаликни кўриш мумкин. Эгри йўл бўйлаб жойлашган кичик иморатларда кўп сонли қурувчилар яшаши айтилмоқда. Навальний жамоаси дрон ёрдамида олган суратларда объектда ишлаётган қурувчиларни кўриш мумкин.
6/20 Ҳаводан олинган мана бу суратда вертолёт қўниш майдончаси ёнида хоккей майдончасини яшириб туриши айтилаётган тепаликни кўриш мумкин. Эгри йўл бўйлаб жойлашган кичик иморатларда кўп сонли қурувчилар яшаши айтилмоқда. Навальний жамоаси дрон ёрдамида олган суратларда объектда ишлаётган қурувчиларни кўриш мумкин.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Комплексда яшил кафель билан ишланган черков жойлашган. Навальний комплексни Россиядаги энг &quot;махфий ва энг қаттиқ муҳофаза қилинадиган иншоот&quot; деб атади.
7/20 Комплексда яшил кафель билан ишланган черков жойлашган. Навальний комплексни Россиядаги энг "махфий ва энг қаттиқ муҳофаза қилинадиган иншоот" деб атади.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Бу иншоот эса иссиқхона эканлигини тахмин қилинмоқда.<br />
<br />
Комплекс устидан учиб ўтиш тақиқланган. Қолаверса, сарой ёнидан сузиб ўтаётган қайиқлар камида бир денгиз мили (1,8 километр) <a href="http://youtu.be/ipAnwilMncI?t=2300" target="_blank">масофа сақлашлари</a> шарт.<br />
<br />
<br />
&nbsp;
8/20 Бу иншоот эса иссиқхона эканлигини тахмин қилинмоқда.

Комплекс устидан учиб ўтиш тақиқланган. Қолаверса, сарой ёнидан сузиб ўтаётган қайиқлар камида бир денгиз мили (1,8 километр) масофа сақлашлари шарт.


 
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Саройдан ўн километр нарида мана бу узумзор жойлашган бўлиб, сурат ўртасидаги қаср Путинга яқин шахсларга тегишли экани айтилмоқда.<br />
&nbsp;
9/20 Саройдан ўн километр нарида мана бу узумзор жойлашган бўлиб, сурат ўртасидаги қаср Путинга яқин шахсларга тегишли экани айтилмоқда.
 
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Шароб ишлаб чиқариш учун яратилган узумзор. Расм чапида қасрни кўриш мумкин. Ушбу узумзорда етиштирилган узумдан тайёрланган шароб Кремлнинг расмий тадбирларида тортиқ қилинади.
10/20 Шароб ишлаб чиқариш учун яратилган узумзор. Расм чапида қасрни кўриш мумкин. Ушбу узумзорда етиштирилган узумдан тайёрланган шароб Кремлнинг расмий тадбирларида тортиқ қилинади.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Навальний жамоаси Қора денгиз бўйидаги комплекснинг дрон суратларини олиш билан бир қаторда қаср ичининг рақамли тасвирларини ҳам яратди. Тасвирлар бинонинг сиздирилган режалари ва комплекс учун буюртма қилинган итальян мебель тасвирларига асосланган.
11/20 Навальний жамоаси Қора денгиз бўйидаги комплекснинг дрон суратларини олиш билан бир қаторда қаср ичининг рақамли тасвирларини ҳам яратди. Тасвирлар бинонинг сиздирилган режалари ва комплекс учун буюртма қилинган итальян мебель тасвирларига асосланган.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Бу эса бино режаларида кўрсатилган театрнинг рақамли тасвиридир. Навальний сарой ва унинг хоналари акс этган тасвирлар аслидан фарқ қилиши мумкинлигини тан олди.
12/20 Бу эса бино режаларида кўрсатилган театрнинг рақамли тасвиридир. Навальний сарой ва унинг хоналари акс этган тасвирлар аслидан фарқ қилиши мумкинлигини тан олди.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Сарой театридаги ўриндиқларнинг рақамли тасвири.
13/20 Сарой театридаги ўриндиқларнинг рақамли тасвири.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Қаср ичининг мана бу тасвири ишчилар уни қуриш пайтида олган <a href="http://www.facebook.com/photo/?fbid=4393896607293885&amp;set=pcb.4393903050626574" target="_blank">фотосуратлар</a> <a href="http://www.facebook.com/photo/?fbid=4393896607293885&amp;set=pcb.4393903050626574" target="_blank">асоси</a>да яратилган.<br />
&nbsp;
14/20 Қаср ичининг мана бу тасвири ишчилар уни қуриш пайтида олган фотосуратлар асосида яратилган.
 
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Саройдаги мармар билан қопланган барнинг тасвири. Хабарларга кўра, комплексдаги мебелларнинг аксарияти Италиянинг люкс брендларидан олинган. Бу ширкатлар маҳсулотлари шунчалик эксклюзивки, уларнинг каталоглари бўлажак мижозлар томонидан шахсан буюртма қилиниши керак.
15/20 Саройдаги мармар билан қопланган барнинг тасвири. Хабарларга кўра, комплексдаги мебелларнинг аксарияти Италиянинг люкс брендларидан олинган. Бу ширкатлар маҳсулотлари шунчалик эксклюзивки, уларнинг каталоглари бўлажак мижозлар томонидан шахсан буюртма қилиниши керак.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Ушбу тасвирда саройдаги рақс устуни ўрнатилган хона акс этган.
16/20 Ушбу тасвирда саройдаги рақс устуни ўрнатилган хона акс этган.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Сарой режаларида кўрсатилган казинонинг рақамли тасвири.
17/20 Сарой режаларида кўрсатилган казинонинг рақамли тасвири.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Путин шахсан ўзи фойдаланиши иддао қилинаётган ётоқнинг тасвири. Рақамли тасвирнинг чап қисмидаги гимнастика ускуналари Путиннинг қаллиғи деб кўриладиган гимнастикачи Алина Кабаевага шама экани айтилмоқда.
18/20 Путин шахсан ўзи фойдаланиши иддао қилинаётган ётоқнинг тасвири. Рақамли тасвирнинг чап қисмидаги гимнастика ускуналари Путиннинг қаллиғи деб кўриладиган гимнастикачи Алина Кабаевага шама экани айтилмоқда.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Асосий иншоотдан тўққиз километр масофада мана бу иккинчи, янги узумзор барпо этилган. Суриштирув гуруҳи уни дрон билан суратга олишга муваффақ бўлган. 2017 йилнинг декабрь ойида узумзорни қуриш жараёни давомида ўрмон ноқонуний тарзда тозаланганини текширган маҳаллий атроф-муҳитни муҳофаза қилиш фаоли <a href="http://www.reuters.com/article/us-russia-environment-attack/russian-environmental-activist-hospitalized-after-beating-idUSKBN1EN0X4" target="_blank">номаълум одамлар томонидан қаттиқ калтакланган</a> эди.<br />
&nbsp;
19/20 Асосий иншоотдан тўққиз километр масофада мана бу иккинчи, янги узумзор барпо этилган. Суриштирув гуруҳи уни дрон билан суратга олишга муваффақ бўлган. 2017 йилнинг декабрь ойида узумзорни қуриш жараёни давомида ўрмон ноқонуний тарзда тозаланганини текширган маҳаллий атроф-муҳитни муҳофаза қилиш фаоли номаълум одамлар томонидан қаттиқ калтакланган эди.
 
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Иккинчи узумзор яқинида православ черков жойлашган. Хабарларга кўра, черков Грециядан ғиштма-ғишт импорт қилинган.<br />
<br />
Қора денгиз соҳилидаги улкан комплекс Путин учун қурилгани ҳақидаги иддаоларга жавобан унинг матбуот котиби Дмитрий Песков Навальнийнинг янги тергови тўғрисида билмаслигини таъкидлади.<br />
<br />
Шундай бўлса-да, Песков Россия оммавий ахборот воситаларига: &quot;Мен сизга дарҳол бу эски гап эканини айта оламан. Кўп йиллар олдин Путиннинг Геленжикда саройи йўқлигини айтганмиз&quot;, - деди.
20/20 Иккинчи узумзор яқинида православ черков жойлашган. Хабарларга кўра, черков Грециядан ғиштма-ғишт импорт қилинган.

Қора денгиз соҳилидаги улкан комплекс Путин учун қурилгани ҳақидаги иддаоларга жавобан унинг матбуот котиби Дмитрий Песков Навальнийнинг янги тергови тўғрисида билмаслигини таъкидлади.

Шундай бўлса-да, Песков Россия оммавий ахборот воситаларига: "Мен сизга дарҳол бу эски гап эканини айта оламан. Кўп йиллар олдин Путиннинг Геленжикда саройи йўқлигини айтганмиз", - деди.
Алексей Навальнийнинг Коррупцияга қарши кураш фонди (ФБК) томонидан тайёрланган тасвирлар президент Владимир Путин "шахсий сарой" сифатида ишлатиши иддао қилинаётган Қора денгиз соҳилидаги қасрнинг кўлами ва ҳашаматини очиб берди.
Олдинги слайд
Кейинги слайд

Chirillo saroy loyihasini chizish imkoniyatini qay yo‘sinda qo‘lga kiritgani noma’lum bo‘lib qolmoqda. Me’mor Ozodlik radiosiga yaqinda bergan intervyusida o‘zini kamtar odam o‘laroq ko‘rsatdi. U hatto o‘zini «bechora italyan arxitektor» deb ataydi. Ammo uning badavlat ekaniga shubha yo‘q.

Chirilloning o‘zi Qora dengiz bo‘yida 800 kvadrat metr hashamatli uyni sotib olganini tan oldi. Chirillo «Putin qasri» haqida savollarga javob berishdan bosh tortdi, lekin kompleks loyihasini yaratganini tan oldi. Kreml Gelenjikdagi saroyga Putinning hech qanday aloqasi yo‘qligini aytib keladi.

Lanfranko Chirillo
Lanfranko Chirillo

«Bu yerda hech qanday g‘alati narsa yo‘q. Men bu yerga shunchaki pul ishlash uchun keldim va yaxshi kompaniya yaratdim. Nima, bu yomonmi?», - dedi me’mor Ozodlikka bergan intervyusida. Chirillo Ozodlik bilan suhbatda Rossiyaga «Lukoyl» shirkati orqali kelganini so‘zlab berdi.

Italiyaning Lombardiya viloyatidagi Breshiya shahrida tug‘ilgan Chirillo Venetsiyadagi Ka-Foskari universitetini tamomlagani, buning ortidan «arab davlatlarida» bir-ikki yil ishlaganini aytdi. Uning so‘zlariga ko‘ra, 1991 - yilda Milandagi do‘sti uni Rossiyada dacha qurishni rejalayotgan shaxs bilan tanishtirgan. Chirillo ushbu mijoz orqali «Lukoyl» shirkatini 1993 - yildan beri boshqarib kelayotgan Vagit Alekperov bilan tanishgan. Italyan me’mor pirovardida «Gazprom» va «Novatek» shirkatlari uchun ishlay boshlagan.

Chirillo 1991 - yildan beri 43 rus milliarderi uchun hashamatli uy va ofis loyihalarini yaratgani va qurganini iddao qildi. «Men har doim mag‘rurlik bilan aytaman: Rossiyada 120 milliarder bo‘lsa, ularning 43 nafari mening mijozim bo‘lgan. Men bundan faxrlanaman. Bu yopiq doira. Rossiyada bunday kichik doiraga kirish juda qiyin», - dedi me’mor.

Navalniy jamoasiga ko‘ra, "Putin uchun qurilgan saroy"ga 1 mlrd dollar sarflangan
Navalniy jamoasiga ko‘ra, "Putin uchun qurilgan saroy"ga 1 mlrd dollar sarflangan

Rossiya muxolifati yetakchisi Aleksey Navalniy hisobotida aytilgandek, Chirillo Gelenjikdagi saroy yaqinida ko‘chmas mulkka ega ekanini tasdiqladi. Me’mor bu mulkni ijaraga olish huquqini Viktor Zolotovning o‘g‘li Roman Zolotovdan sotib olganini aytdi. 13 yil davomida Putinning xavfsizlik xizmati rahbari o‘laroq ishlagan Viktor Zolotov 2013 - yilda Ichki ishlar vazirligi qo‘shinlari rahbari etib tayinlangan.

«Men u mulkni qurdim va sotib oldim. Bu sir emas. Bunga huquqim bor. Uy yaxshi: dengiz bo‘yida joylashgan, [maydoni] 800 kvadrat metr. Menimcha, Rossiyada 23 yil ishlagan odam o‘z oilasi uchun uy qurish huquqiga ega», - dedi Chirillo.

«Dengiz menga yoqadi», - deya qo‘shimcha qildi me’mor.

«Men yosh dengizchilar uchun maktab ochganman. Men butun Krasnodar o‘lkasidagi yoshlariga yordam beraman», - deya so‘zini davom ettirdi u.

Navalniyning so‘zlariga ko‘ra, Chirillo Gelenjikda Oleg Kuznetsovning rafiqasi Tatyana Kuznetsova bilan qo‘shni. Rossiya ommaviy axborot vositalari Kuznetsov Federal himoya xizmati rasmiysi bo‘lib ishlagan paytida «Putin saroyi»ni qurishda ishtirok etganini ko‘rsatuvchi hujjatlarni qo‘lga kiritgan.

Rossiya va g‘arb ommaviy axborot vositalarida Chirillo, Gorelov hamda «Rossiya» bankining sobiq aksiyadorlaridan biri Gorelov Gelenjik qasrini muhokama qilayotgani aks etgan suhbat stenogrammasi e’lon qilindi. AQSh Moliya vazirligi ushbu banki «yuqori lavozimli rasmiylarning shaxsiy banki» deb atagan.

Suhbatda Rossiyaning Ukrainadagi faoliyati sababli Yevropa Ittifoqi sanktsiyalariga duchor bo‘lgan Shamalov ham qatnashgan.

Chirillo o‘z shirkatining veb-sayti yo‘qligi va hech qachon o‘z xizmatlarini reklama qilmasligini aytdi. Chirilloning bu so‘zlariga qaramay, Rossiyadagi me’morlar orasida uning ismi notanish bo‘lib qolmoqda. «U Moskvadagi me’morlar davrasida mutlaqo noma’lum», - dedi MARSh arxitektura maktabi rektori Yevgeniy Ass. «Uning mavjudligi haqida faqat shov-shuvli siyosiy maqolalar orqali xabar olamiz».

Chirilloning o‘zi esa nom chiqarmagani muammo emasligini aytdi.

«Hech kim meni tanimasa-da, juda yaxshi yashayapman. Shunday ekan, nega odamlar meni tanishlari kerak?» - deya so‘zini yakunladi u.

XS
SM
MD
LG