Инқилоби қўриқчилари бошқарув ваколатларини тақсимлади
Эроннинг қудратли Ислом инқилоби қўриқчилари корпуси ўзининг қўмондонлик ва бошқарув тизимида марказлашган ваколатлар бир қисмини қуйи лавозимдаги қўмондонларга ўтказди.
Бу қарор Америка Қўшма Штатлари ва Исроил томонидан Эрон Ислом Республикасига қарши олиб борилаётган кенг кўламли ҳаво ҳужумларига тезкор жавоб қайтариш учун қилингани айтилмоқда.
28 феврал куни бошланган қўшма ҳаво кампанияси натижасида корпуснинг кўплаб юқори мартабали ҳарбий ва сиёсий раҳбарлари ҳалок бўлди.
Раҳбарияти катта йўқотишларга учраганидан сўнг, Эрон “мозаик мудофаа стратегияси” деб аталувчи режани ишга туширди. Бу стратегия уруш пайтида корпуснинг маҳаллий қўмондонларига кўпроқ мустақиллик ва ваколат беришга қаратилган.
“Ҳар бир вилоят - бир мозаика. Қўмондонлар қарор қабул қилиш имконияти ва ваколатига эга”, - деди Фарзин Надимий. -“Шунинг учун агар улар Теҳрондаги марказий қўмондонликдан узилиб қолса ҳам, барибир бир бутун ҳарбий куч сифатида фаолият юритишда давом эта олади.”
Мутахассисларнинг айтишича, бу стратегия Эрон қуролли кучларининг барқарорлигини ошириши мумкин, бироқ шу билан бирга нотўғри ҳисоб-китоблар хавфини ҳам кучайтиради.
“Бу стратегия ташқи босқинчи кучларга қарши ҳимоя қилишда маҳаллий вилоят даражасидаги корпус бўлинмалари ва уларга ҳамроҳлик қилувчи Басиж кучларини қўллаб-қувватлаш учун мўлжалланган”, - деди Вашингтон институти мудофаа масалалари бўйича мутахассиси Фарзин Надимий.
Ислом инқилоби қўриқчилари корпуси - Эрон қуролли кучларининг элита бўлинмаси ва мамлакатдаги теократик тизимнинг асосий таянчи ҳисобланади. Унинг таркибида тахминан 150 минг ҳарбий хизматчи бор, деб ҳисобланади. Улар армия, денгиз ва ҳаво бўлинмаларини ўз ичига олади. Шунингдек, у тахминан 1 миллион аъзоси бор, деб баҳоланадиган кўнгилли Басиж яримҳарбий кучларни ҳам бошқаради.
Бошқарувни марказлашувдан чиқариш корпус доктринасининг муҳим қисми бўлиб, бу тамойил тахминан 2009 йил атрофида, кучлар қайта ташкил этилган пайтдан бошлаб жорий этилган. Эрондаги 31 вилоятнинг ҳар бирида корпус штаб-квартираси, қўмондонлик ва бошқарув тизими ҳамда алоҳида қўмондонлик занжири мавжуд.
“Ал-Жазира” телеканалига берган интервьюсида Эрон ташқи ишлар вазири Аббос Ароқчий 1 март куни: “Бизнинг ҳарбий бўлинмаларимиз ҳозир мустақил ва маълум маънода бир-биридан ажралган ҳолда фаолият юритмоқда. Улар олдиндан берилган умумий кўрсатмалар асосида ҳаракат қилмоқда”, - деганди.
Озарбайжон аэропортига қулаган дрон: Теҳрон айбни Исроилга юклади
Эроннинг Tasnim News Agency ахборот агентлиги эълон қилган баëнотга кўра¸ Эрон Бош штаби Озарбайжонга қилинган дрон ҳужумида гўёки Исроил айбдор эканини билдирган.
Хабарда айтилишича, Теҳрон Озарбайжонга қилинган ҳужумга алоқадорлиги ҳақидаги маълумотларни рад этади ва бу ҳодиса учун айбни Исроилга юклайди.
Бундан олдин ҳам Эрон Бош штаби Туркия томонга учирилган ракетага мамлакатнинг алоқаси йўқлигини билдирган.
5 март куни Озарбайжоннинг Нахичеван шаҳри аэропорти ҳудудига Эрон дрони қулагани ҳақида маҳаллий ОАВ хабар берди.
Report ва APA нашрлари Эрон «дрон орқали зарба берганини» ёзди.
Озарбайжон ТИВ маълум қилишича, бир дрон аэропорт терминали биносига урилган, иккинчиси эса Шекарабад қишлоғидаги мактаб яқинига қулаган. Ҳужум натижасида аэропорт биноси шикастланган, икки киши жароҳат олган.
Боку содир бўлган ҳодиса учун жавобгарликни Теҳрон зиммасига юклади. Озарбайжон жавоб чораларини кўриш ҳуқуқини ўзида сақлаб қолишини билдирди, Эроннинг Бокудаги элчиси ТИВга чақирилиб, унга норозилик нотаси топширилгани маълум қилинди.
ЕИ: Эронда фуқаролик уруши чиқишидан хавотир бор
Яқин Шарқ давлатлари Европа амалдорларига Теҳрон, АҚШ ва Исроил ўртасидаги можаро оқибатида Эронда фуқаролик уруши бошланиши хавфи борлигидан хавотир билдирган.
Бу ҳақда 5 март куни Брюсселда ЕИ ташқи сиёсат раҳбари Кая Каллас маълум қилди:
"Биз минтақадаги давлатлар билан гаплашганимизда, улар ҳам режим раҳбарияти ва у ерда нима бўлаётгани сабабли Эрон ичида фуқаролик уруши чиқишидан хавотирда эканини айтишмоқда".
ЕИ ташқи сиёсат раҳбари, шунингдек, Европа Иттифоқи минтақадаги денгиз хавфсизлиги бўйича «жуда катта хавотир» билдираётганини ва Ҳурмуз бўғози каби йўлларни очиқ сақлашга ҳаракат қилаётганини айтди.
"Эрон урушни экспорт қилмоқда, уни имкон қадар кўпроқ давлатларга кенгайтиришга уриниб, тартибсизлик тарқатмоқчи. Биз эса барқарорликка чақиряпмиз ва биргаликда нима қила олишимизни кўряпмиз", деди ЕИ ташқи сиёсат раҳбари Кая Каллас.
БМТ: Яқин Шарқда можаронинг ечими — музокаралар
БМТ Бош котиби Антониу Гутерриш Яқин Шарқ минтақасидаги кескинликни дипломатия орқали пасайтириш учун турли томонлар билан алоқа қилмоқда.
Бу ҳақда 4 март куни Нью-Йоркда ўтган матбуот брифингида БМТ Бош котибининг матбуот котиби Стефан Дюжаррик маълум қилди. Унинг айтишича, БМТ можароларни ҳал қилишнинг ягона йўли дипломатик музокаралар деб ҳисоблайди:
«Биз ҳали ҳам музокаралар ҳозирги можарони ҳал қилиш йўли, деб ҳисоблаймиз. Биз ҳарбий риториканинг кучайганини кўряпмиз. Биз ҳарбий фаолликнинг ортиб бораётганини кўряпмиз. Биз бу можаронинг бошқа ҳудудларга кенгайиб бораётганини кўряпмиз. БМТ Бош котиби Антониу Гутерриш дипломатияни илгари суриш, музокараларга қайтиш, халқаро ҳуқуққа ҳурмат қилиш ва етарлича давлатларни шу йўналишда ҳаракат қилишга кўндириш учун ҳаракат қилишда давом этади”.
Эрон томони маълум қилишича, шанба кундан бери мамлакатда АҚШ–Исроил зарбалари натижасида 1045 киши ҳалок бўлган.
Бу рақам шанба куни эрталаб Теҳрон ва Эроннинг яна бир нечта шаҳарларига қарши бошланган АҚШ–Исроил қўшма ҳужумларидан кейинги қурбонларга оид рақамлар сифатида қайд этилди. Шанба ҳужумлар натижасида Эроннинг Олий раҳбари Али Хоманаий, унинг оила аъзолари, юқори лавозимли ҳарбий қўмондонлар ва кўплаб тинч аҳоли ҳалок бўлган.
Шундан бери Эрон жавоб сифатида Исроил ва минтақадаги АҚШ объектларини нишонга олган бир нечта ракета ва дрон ҳужумлари тўлқинларини амалга оширди.