Линклар

Шошилинч хабар
24 сентябр 2023, Тошкент вақти: 21:06

Халқаро хабарлар

Физика бўйича Нобель мукофоти лауретлари аниқланди

Франциялик физик Ален Аспе.

Нобель қўмитаси 4 октябрь куни физика бўйича мукофот франциялик Ален Аспе, америкалик Жон Клаузер ва австриялик Антон Цайлингерга берилишини эълон қилди. Улар чалкаш фотонлар билан тажриба ўтказгани, Белл нотенгламаларидаги бузилишларни тадқиқ қилгани ва квант информатикаси соҳасидаги фаолияти учун мукофотланди.

Олимлар чалкаш квант ҳолатидан фойдаланган ҳолда икки зарра алоҳида-алоҳида бўлган ҳолида ҳам ҳудди битта заррадай ҳаракатланишига оид новаторча тажрибаларни ўтказишган. Квант механикасига асосан, зарралар бир вақтнинг ўзида турли жойда ва ҳолатда мавжуд бўлиши мумкин.

Нобель ҳафталиги анъанага биноан Стокҳолмда октябрь ойида бўлиб ўтади. Физика бўйича мукофот одатда иккинчи бўлиб берилади. Биринчи бўлиб тиббиёт ва физиология соҳаси лауреати номи эълон қилинади. Жорий йилда бу соҳа бўйича мукофот швециялик 67 ёшли генетик Сванте Паабога берилди. У қадимий одамлар ДНКси ва инсон эволюциясини тадқиқ қилган.

5 октябрда химия бўйича, 6 октябрда адабиёт бўйича лауреатлар номи эълон қилинади. 7 октябрда эса Ослода Нобель тинчлик мукофоти совриндори аниқланади.

Альфред Нобель хотираси учун 1969 йилда Швеция банки томонидан таъсис этилган иқтисодиёт бўйича мукофот 10 октябрда топширилади.

Ҳар бир соҳа бўйича бериладиган мукофот пули 900 минг долларни ташкил қилади.

Кун янгиликлари

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ ҳукумати таслим бўлгани ортидан Ереванда бошланган намойишларда 80 киши қўлга олинди

Норозилар бош вазир Никол Пашиняннинг истеъфосини талаб қилмоқда.

Ереванда 22 сентябрь куни ҳам давом этган намойишларда иштирок этганлардан 80 нафари полиция томонидан қўлга олинди. Норозилар бош вазир Никол Пашиняннинг истеъфосини талаб қилмоқда. Намойиш иштирокчилари мансабдорлар ва депутатлар фаолиятига тўсқинлик қилиш мақсадида Ҳукумат уйига кириш йўлларини тўсиб қўйишга ҳаракат қилган.

Қўлга олинганлар орасида Арманистоннинг иккинчи президенти Роберт Кочеряннинг ўғли Левон Кочарян ҳам бор. У қўлга олиш пайтида полициячилар томонидан калтакланган ва касалхонага олиб кетилган. Шунингдек, норозилар лидерларидан бири, собиқ мухолифатчи депутат Андраник Теванян ҳам ушланган. У кўп ўтмасдан озод қилинди.

Ереванда намойишлар тўрт кундан бери давом этмоқда. Намойишлар Арманистон ҳукумати Озарбайжон шартлари асосида Тоғли Қорабоғда оташкесим битимига рози бўлгани ортидан бошланган эди. Боку шартларига асосан, Тоғли Қорабоғ тўлиғича Озарбайжон назорати остига ўтади.

19 сентябрда Озарбайжон армияси Тоғли Қорабоғда ҳарбий амалиёт ўтказилишини эълон қилганди. Амалиётдан мақсад “конституциявий тузумни тиклаш” экани айтилган.

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ республикаси ҳукумати вакиллари 20 сентябрь соат 13:00 дан ўт очишни тўхтатганини билдирди ва Озарбайжон томонининг барча талабларини бажаришга рози бўлди.

Арманистон ва Озарбайжон Тоғли Қорабоғ масаласида ўзаро уруш ҳолатида бўлиб келган. Халқаро ҳамжамият томонидан Тоғли Қорабоғ Озарбайжон ҳудуди сифатида тан олинади. Бу ҳудуд учун 1988-1994 йиллардаги урушда 30 минг киши ҳалок бўлган. Ўшанда минтақанинг асосий ҳудуди арманлар назорати остига ўтган ва юз минглаб озарбайжонлар ўз уйларини ташлаб чиқиб кетишга мажбур бўлганди.

2020 йилнинг кузида давом этган 40 кунлик уруш натижасида Озарбайжон Тоғли Қорабоғнинг катта қисмини ўзига қайтаришга муваффақ бўлганди.

Индонезияда ТикТок юлдузи чўчқа гўшти егани акс этган видеоси учун икки йилга қамалди

Иллюстратив сурат.

Индонезияда 33 ёшли ТикТок юлдузи Лина Лютфиавати Шимолий Суматра вилоятининг Палембанг шаҳар суди томонидан чўчқа гўшти егани акс этган видеоси учун икки йилга қамалди ва 16 минг доллар миқдорида жаримага тортилди.

Лина Лютфиавати март ойида ўзининг ТикТок каналида Балида чўчқа гўшти қўшилган таомни тановул қилаётгани тўғрисидаги видеони эълон қилган эди. Овқатга оғиз тегишдан олдин тиктокер “Бисмиллоҳ” деган сўзни айтган.

Судда блогер бу видеони эълон қилганидан афсусда эканини айтди ва кечирим сўради.

«Мен кўп маротаба кечирим сўрадим. Нотўғри иш қилганимни тушуниб турибман. Бироқ мени икки йилга қамашади деб ўйламаган эдим», - деди у суд ҳукми ўқилганидан сўнг.

Лина Лютфиаватининг ТикТок саҳифасида икки миллион обуначига эга. Унинг чўчқа гўшти егани тўғрисидаги видео аҳолисининг асосий қисми Ислом динига эътиқод қилувчи Индонезияда қизғин баҳсларга сабаб бўлди. Уни жиноий жавобгарликка тортиш илтимоси билан полицияга диндорлардан бири ариза ёзган.

Украинада “Россия” ва “Москва” сўзларини расман кичик ҳарфлар билан ёзишга рухсат берилди

Украин тили стандартлари бўйича Миллий комиссия “Россия”, “Россия Федерацияси”, “Россия империяси”, “Москва” ва бу тушунчалар билан боғлиқ бўлган бошқа сўзларни расман кичик ҳарфлар билан ёзишга рухсат берди.

Комиссия қарорида айтилишича, ҳозирча “расмий характерга эга бўлмаган” матнларда бу сўзларни кичик ҳарфларда ёзиш мумкин ва бу “белгиланган нормалардан чекиниш” сифатида малакаланмайди.

Комиссия таъкидича, бундай қарор “украин халқининг Украина давлатчилиги мустақиллиги учун қаҳрамонларча кураш олиб бораётгани” инобатга олинган ҳолда қабул қилинган.

Аввалроқ Украина бош вазири ўринбосари Ирина Верешчук Миллий комиссияни “украинлар шундоқ ҳам кичик ҳарфлар билан ёзаётган бу сўзларни расмийлаштириш”га чақирган эди.

Эронда Шоҳчароғига ҳужум қилганликда айбланган тожикистонликка ўлим жазоси берилди

Тергов пайтида Наврўзов “Ислом давлати” террорчи гуруҳининг аъзоси эканини тан олган.

Эрон суди Шероз шаҳридаги Шоҳчароғи мақбарасига ҳужум қилганликда айбланаётган Тожикистон фуқароси Рахматулло Наврўзовни ўлим жазосига ҳукм қилди. Бу ҳақда “Мизан” ахборот агентлиги Форс вилояти прокурори Козим Мусавийга таянган ҳолда хабар берди.

Хабарда айтилишича, тергов пайтида Наврўзов “Ислом давлати” террорчи гуруҳининг аъзоси эканини тан олган. Ҳозирча Тожикистон ҳукумати бу хабарга муносабат билдирмади.

13 август куни Шоҳчароғи мақбарасига қилинган қуролли ҳужумда камида бир киши ҳалок бўлган, саккиз киши яраланган эди. Эрон ҳукумати масжидга Тожикистон фуқароси ҳужум қилганини билдирган.

Форс вилояти прокурори Козим Мусавий шиалар зиёратгоҳига қилинган ҳужумга алоқадор бўлган саккиз киши қўлга олинганини билдирган эди.

Шоҳчароғи мақбараси шиалар учун энг муқаддас бўлган беш зиёратгоҳдан биридир.

Британияда Болгариянинг беш фуқароси Россия жосуси сифатида судланади

Британия қироллик прокуратураси мамлакатда яшаётган Болгариянинг беш нафар фуқаросига Россия фойдасига жосуслик қилганлик айблови билдирилгани тўғрисида маълум қилди.

Расмий хабарда айтилишича, улар 2020 йилнинг 30 августидан 2023 йилнинг 8 февралигача «ўзаро тил бириктирган ҳолда бевосита ёки билвосита душман учун аҳамиятли бўлган маълумотларни тўплаш билан шуғулланган».

Қўлга олинганлардан уч нафари - Орлин Руссев, Бизер Джамбазов ва Катрин Иванова февраль ойида Болгария, Франция, Италия, Испания, Хорватия, Словения ва Чехиянинг сохта ҳужжатларидан фойдаланганликда ҳам айбланган эди.

Терговни Лондон полициясининг террорчиликка қарши кураш бўлими олиб бормоқда.

"Досье" марказининг билдиришича, Руссев Wirecard ширкатининг топ менежерларидан бири Яна Марсалеканинг вакили бўлган. Марсалека Британиядан Беларусга қочган ва ҳозирда Россияда яшамоқда. "Досье" у Россия махсус хизматларига пойлаш ва кузатиш ускуналарини етказиб бериш билан шуғуллангани тўғрисида ёзган.

26 сентябрь куни айбланувчилар Вестминстер судига олиб келинади. The Guardian нашрининг ёзишича, Британияда жосуслик айблови бўйича ишлар камдан кам ҳолатларда судгача етиб боради. Одатда, Британия жосусликда айбланган хориж фуқароларини мамлакатдан бадарға қилади.

Руперт Мёрдок ўз медиа-империяси бошқарувини ўғли Лахланга топширмоқчи

92 ёшли Руперт Мёрдок ўғли Лахлан билан.

Жаҳондаги энг нуфузли медиа-империя асосчиси бўлган медиамагнат Руперт Мёрдок Fox Corporation раиси ва News Corp ижрочи директори лавозимларидан кетишини эълон қилди. 92 ёшли Мёрдок ўз медиа-империяси жиловини ўғли Лахланга топширишини билдирди.

Мёрдокнинг ширкатлари Британия, АҚШ ва Австралиядаги энг нуфузли оммавий ахборот воситаларини бошқаради. Лахланнинг расмий равишда ширкат раислигига тайинлаш маросими ноябрда ўтказилади.

Руперт Мёрдок газеталардаги ўз меҳнат фаолиятини 22 ёшида бошлаган. Ўшанда у Австралиянинг Аделаида шаҳрида нашр этилувчи иккита газета акцияларининг 50 фоизини мерос сифатида қабул қилиб олган эди. У шу йиллар давомида жаҳон медиасидаги энг таъсирли шахсга айланди.

Лахлан Мёрдок Рупертнинг иккинчи ўғли, у 1971 йилда туғилган.

Лахлан жаҳондаги машҳур нашриётлар фаолиятини уюштириш ва сармоя киритиш билан шуғулланган. Australian Financial Review ҳисоботида айтилишича, унинг шахсий бойлиги 3,3 миллиард долларни ташкил қилган.

Байден Зеленский билан учрашувда Украинага навбатдаги ҳарбий кўмак берилишини айтди

АҚШ президенти Жо Байден 21 сентябрь куни Украина президенти Владимир Зеленский билан Вашингтонда ўтган учрашувда Киевга яна 325 миллион долларлик ҳарбий кўмак кўрсатилишини эълон қилди.

Ҳарбий кўмак ўтган йили тасдиқланган дастурга асосан Қуролли кучлар омборхоналаридан тўғридан-тўғри Украинага жўнатилади. Янги кўмак доирасида Украинага HIMARS тизими учун 300 километргача отиладиган ATACMS ракеталарини бериш назарда тутилмаган.

Украинага 155 миллиметр калибрдаги артиллерия снарядлари, жумладан, кассетали ўқ-дорилар етказиб берилади.

Украин армияси, шунгингдек, Stinger ракеталарини отишга мўлжалланган Avenger тизимига ҳам эга бўлади.

Ҳарбий ёрдам таркибида дронларга қарши пулемётлар, 105 миллиметр калибрдаги снарядлар, ўқотар қуроллар учун 3 миллионта ўқ, танкларга қарши Javelin комплекслари, танкларга қарши TOW ракеталари ва енгил тактик автомобиллар ҳам бор.

Байден Зеленский билан учрашувидан сўнг ўтказилган матбуот анжуманида M1 Abrams танкларнинг илк партияси Украинага кейинги ҳафтада етказиб берилишини маълум қилди.

Зеленский матбуот анжуманида АҚШ қиш мавсумида Украина мудофаа чизиғини, жумладан, ҳаводан мудофаа тизимини мустаҳкамлашга кўмак кўрсатишини билдирди.

Қозоғистонлик депутатлар Хитой билан фуқароларга оид маълумотларни алмашиш ҳақидаги битимни маъқуллашди

Қозоғистон президенти Қасим-Жомарт Тоқаев Хитой лидери Си Цзинпин билан (архив сурати)

Қозоғистон парламенти қуйи палатаси депутатлари 20 сентябрь куни Хитой билан фуқароларга оид маълумотни алмашиш ҳақидаги битимни ратификация қилиш тўғрисидаги қонун лойиҳасини маъқуллаганлар.

Томонлар фуқароларининг қарши томон ҳудудига кириши, мамлакатга кириш ва юриш тартибининг бузилиши, фуқароликка қабул қилинган шахсларга оид маълумотларни алмашишга имкон берувчи мазкур келишув 17 май куни Қозоғистон президенти Қасим-Жомарт Тоқаевнинг Хитойга давлат ташрифи чоғида имзоланган эди.

“Бу маълумотлар мамлакатларга икки фуқароликка қарши кураш, ноқонуний миграция каналлари олдини олиш учун зарур”, деган Қозоғистон ички ишлар вазири Ержан Саденов палата йиғилишида қонун лойиҳасини тақдим этаркан.

Вазир келишувда “суверенитет, хавфсизлик учун таҳдид ҳамда қонунчиликка зид келган” тақдирда сўровларни бажаришдан бош тортиш кўзда тутилганини қўшимча қилган.

Эндиликда ҳужжат парламент юқори палатаси бўлган сенатга йўлланади, у ерда тез орада маъқулланади, кейин эса унга президент қўл қўяди.

Бу каби икки томонлама битимларни Қозоғистон аввалроқ авторитар режимлар амалда бўлган қатор постсовет мамлакатлари – Озарбайжон, Беларусь, Тожикистон, Ўзбекистон ва Қирғизистон билан ҳам имзолаган.

Жорий йилнинг июнь ойида Қозоғистон, Қирғизистон ва Россия президентлари мамлакатлар ўртасида фуқароларнинг шахсий маълумотларини алмашишга оид битимни имзолашган эди.

Қозоғистон хитойлик қочқинлар, хусусан, Шинжондаги таъқиблардан қочиб келаётган этник қозоқлар ва уйғур келадиган ва ўтиб кетадиган транзит мамлакат бўлиб ҳисобланади. АҚШ Давлат департаменти ўзининг 2021 йилдаги ҳисоботида Хитойнинг бу минтақаси “очиқ осмон остидаги қамоқхона”га айлантирилганини қайд этган эди.

Аввалроқ экспертлар Озодликнинг қозоқ хизматига Хитойдан кредит ва молиявий дастак олувчи Қозоғистон Шинжондан қочиб келаётганларни тўла ҳимоя қилолмаслигини билдирган эдилар. Шинжонда таъқибга учрагани учун Қозоғистонга қочиб ўтган этник қозоқлардан камида беш нафарига неча йилдан бери фуқаролик ёки учинчи мамлакатга чиқиб кетиш учун йўл ҳужжати берилмаяпти. Қочқинлар Пекин Шинжонда қолган ўз қариндошларига босим ўтказаётганини ҳамда уларни Хитойга қайтаришга уриниб келаётганини айтмоқдалар.

Халқаро ташкилотлар Хитой расмийлари судсиз ва терговсиз миллион нафардан кўпроқ уйғур, қозоқ ва бошқа мусулмонларни Шинжондаги лагерларга йўллаган бўлишлари мумкинлиги ҳақида билдирганлар. Пекин бу чорани “экстремизмга қарши кураш” ўлароқ оқлаб келади, сиёсий лагерларни эса хитойлик расмийлар “касбий тайёргарлик марказлари” деб атайди.

Евлахда Боку делегацияси билан қорабоғлик арманлар вакилларининг музокаралари бўлиб ўтди

Озарбайжоннинг Евлах шаҳрида 21 сентябрь куни Тоғли Қорабоғ арманлари ва расмий Боку масъуллари ўртасида музокаралар ўтказилган. У ерда, расмий манбалар қайдича, “Қорабоғда яшовчи арманлар реинтеграцияси” масаласи муҳокама қилинган.

Учрашув натижаларига оид тафсилотлар очиқланган эмас. Боку ўтган асрнинг 80-йиллари охиридан буён Озарбайжон расмийларига бўйсунмай келаётган собиқ Тоғли Қорабоғ мухтор вилоятининг бутун ҳудудлари ўз назорати остига ўтишини кутяпти. Президент Илҳом Алиев 21 сентябрь куни мамлакат “ўз суверенитетини тиклади”, дея баёнот берди.

Мазкур музокаралар ўзини Озарбайжондан мустақил деб эълон қилиб олган Тоғли Қорабоғ вакиллари феълан таслимиятни англатувчи шартлар асосида ўт очиш тўхтатилишига рози эканларини билдирганларидан кейин бўлиб ўтиши айтилган. Бу шартларда маҳаллий ҳарбийларни тарқатиб юбориш ва улар фойдаланган оғир ҳарбий техникани Озарбайжон расмийларига топширилиши кабилар бор эди.

Аввалроқ Озарбайжон расмийлари Тоғли Қорабоғ вакилларига Бокуга топширилиши лозим бўлган одамларнинг номма-ном рўйхатини тақдим этишгани хабар қилинган эди. Улар орасида тан олинмаган республиканинг собиқ раҳбарлари ҳамда давлат ва ҳарбий арбоблар номлари бор. Бироқ бу маълумот расман тасдиқланган эмас.

Бу орада Арманистонда мамлакат ҳукуматининг Тоғли Қорабоғда Озарбайжон армиясига қаршилик кўрсатмаслик қарорига қарши норозилик чиқишлари давом этмоқда. 1990-йиллар бошларидан оммавий норозилик намойишлар натижасида ҳокимият тепасига Никол Пашинян келган 2018 йилгача мамлакатнинг юқори лавозимли раҳбарлари асосан қорабоғликлар ёки ўша урушда иштирок этган фахрийлар бўлган.

Тоғли Қорабоғ ҳудуди халқаро ҳуқуққа кўра Озарбайжоннинг бир қисми бўлиб ҳисобланади. Минтақа аҳолисининг аксариятини арман миллатига мансуб кишилар ташкил этади. Арман жамоати вакиллари эълон қилган мустақилликни Арманистоннинг ўзи дохил дунёдаги бирорта мамлакат тан олган эмас. Шу пайтгача можаро томонлари бир-бирларини этник тозалашларга айблаб келишган.

Қозоғистонда илк бор “хорижий агентлар” рўйхати тузилди

Остонадаги "Вазирликлар уйи".

Қозоғистон Молия вазирлиги расмий сайтида “хорижий агентлар” реестри эълон қилинди. Рўйхатга 240 нафар жисмоний ва юридик шахс, жумладан, ҳуқуқ ҳимоячилари, журналистлар ва хорижий ширкатлар ваколатхоналари киритилган.

Инсон ҳуқуқлари бўйича Қозоғистон бюроси, Erkindik Qanaty жамғармаси, Қозоғистон ёшлар ахборот хизмати, Masa.Media нашри, MediaNet халқаро журналистика маркази, Халқаро ҳуқуқий ташаббус, "Ор.Рух.Хақ" инсон ҳуқуқлари жамғармаси, “Одил сўз” жамғармаси, “Яшил нажот” экология жамияти, Қозоғистон Касаба уюшмалари федерацияси “хорижий агентлар” рўйхатининг юридик шахслар қисмидан ўрин олди.

Шунингдек, “хорижий агент” сифатида журналист Айнур Коскина, парламент депутатлигига собиқ номзод Динара Эгеубаева ҳамда “За нами уже виехали” Youtube канали муаллиф" Дмитрий Дубовитскийлар қайд этилган.

Озодлик радиоси қозоқ хизмати Молия вазирлиги “хорижий агентларнинг” исмидан ташқари, шахсий идентификация рақамлари ҳам ошкор қилинганига эътибор қаратди.

Бундан ташқари, хорижий компания ва жамғармаларнинг ваколатхоналари ҳам “хорижий агентлар” реестрига киритилган. Улар орасида Газпромбанк, Reuters ахборот агентлиги, Киев витамин заводи ва Голландиянинг Марказий Осиёда силга қарши кураш марказининг ваколатхонаси ҳам бор.

2022 йилда Қозоғистон Солиқ кодексига чет элдан маблағ оладиган шахслар реестрини шакллантиришни назарда тутувчи ўзгартиш киритилган эди.

Тожикистонда аскарларнинг бошига "Конибодом" сўзини тарашлаган сержант 5 йилга қамалди

Тожикистон Миллий хавфсизлик давлат қўмитасига қарашли бўлинмада хизмат қилувчи сержант 9 нафар аскарнинг бошига ўз шаҳри номи – "Конибодом" сўзини тарашлагани ортидан судланди.

Хўжанд гарнизони ҳарбий суди 29 ёшли Мухриддин Исломовни ҳокимият ёки мансаб ваколатини суиистеъмол қилишда айбдор деб топган ва 5 йил қамоқ жазосига ҳукм қилган.

Озоди радиосига тақдим этилган ҳукм нусхасига кўра, 2022 йил 14 январь куни Исфара шаҳридаги 0215-ҳарбий қисми сартароши, кичик сержант Мухриддин Исмоиловга аскарларнинг сочи ва ташқи кўринишини тартибга солиш топширилган. У тартибни бузган ҳолда, 9 нафар аскарнинг бошида «К», «О», «Н», «И», «Б», «О», «Д», «О», «М» ҳарфларини чизиб чиққан. Мухриддин Исмоилов бу билан ёш аскарлардан устунлигини кўрсатмоқчи бўлган.

Сўнгги бир неча ой ичида бу Тожикистон армиясидаги "дедовшчина" (ҳарбий уставдан ташқари муносабатлар) деб жавобгарликка тортилишнинг иккинчи ҳолатидир.

Апрель ойида ижтимоий тармоқларда ҳарбий хизматга аввалроқ чақирилган аскарлар янги сафарбар этилганларни калтаклаётгани акс этган видео тарқалган эди. Бу видеолавҳа ҳам Хавфсизлик давлат қўмитаси чегара қўшинларининг ҳарбий қисмида суратга олинганлиги аниқланган. Натижада бир зобит ва етти нафар аскар 9 йилдан 11 йилгача қамалган.

"Дедовшчина" муаммоси Тожикистон армиясида узоқ йиллардан бери ечимини топмай келаётган муаммодир. Тожикистон ҳукумати БМТнинг Инсон ҳуқуқлари қўмитасига юборган ҳисоботида, 2019-2021 йилларда юздан ортиқ аскар ҳарбий уставга мувофиқ бўлмаган муносабат натижасида ҳалок бўлгани айтилган.

Илҳом Алиев: Бир сутка ичида Қорабоғда ўз мақсадимизга эришдик ва суверенитетимизни тикладик

Озарбайжон президенти Илҳом Алиев.

Озарбайжон президенти Илҳом Алиев Тоғли Қорабоғда ўтказилган “аксилтеррор амалиёти” бир сутка ичида ўз мақсадига эришгани ва “суверенитет қайта тиклангани"ни билдирди.

Озарбайжон ҳалқига қилган мурожаатида Алиев Қорабоғдаги қуролланган гуруҳлар таслим бўлмаганида, армия “охиригача боришга тайёр бўлгани”ни айтди.

"Озарбайжоннинг Қорабоғ минтақасидан арман қуролли кучларини олиб чиқиш бошланди. Айни пайтда Қорабоғдаги ноқонуний арман жангарилари гуруҳларини қуролсизлантириш жараёни бошланди”, - деди Алиев.

Озарбайжон президенти Қорабоғдаги «аксилтеррор амалиёти» пайтида “тинч аҳоли ҳалок бўлмаганини ва фуқаролик объектларига зарба берилмаганини, аммо душманнинг ҳарбий инфраструктураси ва техникаси йўқ қилингани”ни айтди.

Алиевга кўра, 21 сентябрь куни Евлах шаҳрида бошланадиган музокараларда этник арманлар вакилларига Тоғли Қорабоғни Озарбайжонга реинтеграция қилиш режаси топширилади.

“Қорабоғдаги барча арманларнинг ҳуқуқлари кафолатланади, биз Қорабоғни, жумладан, Ханкендини жаннатга айлантирамиз”, - деб ваъда берди у.

Нутқи якунида Алиев: "Ҳеч ким биз билан диктат ва ультиматум тили билан гаплаша олмайди. Буни ҳеч ким эсидан чиқармасин. Қорабоғ Озарбайжон эканини ҳам ёдидан чиқармасинлар", - деб таъкидлади.

19 сентябрда Озарбайжон армияси Тоғли Қорабоғда ҳарбий амалиёт ўтказилишини эълон қилганди. Амалиётдан мақсад “конституциявий тузумни тиклаш” экани айтилган.

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ республикаси ҳукумати вакиллари 20 сентябрь соат 13:00 дан ўт очишни тўхтатганини билдирди ва Озарбайжон томонининг барча талабларини бажаришга рози бўлди.

Арманистон ва Озарбайжон Тоғли Қорабоғ масаласида ўзаро уруш ҳолатидадир. Халқаро ҳамжамият томонидан Тоғли Қорабоғ Озарбайжон ҳудуди сифатида тан олинади. Бу ҳудуд учун 1988-1994 йиллардаги урушда 30 минг киши ҳалок бўлган. Ўшанда минтақанинг асосий ҳудуди арманлар назорати остига ўтган ва юз минглаб озарбайжонлар ўз уйларини ташлаб чиқиб кетишга мажбур бўлганди.

2020 йилнинг кузида давом этган 40 кунлик уруш натижасида Озарбайжон Тоғли Қорабоғнинг катта қисмини ўзига қайтарди.

Жо Байден ва Владимир Зеленский 21 сентябрь куни учрашади

АҚШ президенти Жо Байден 21 сентябрь куни Украина президенти Владимир Зеленский билан учрашади. Reuters агентлигининг хабар беришича, Байден учрашув олдидан Украинага яна 325 миллион долларлик ҳарбий кўмак кўрсатилишини эълон қилмоқчи.

Оқ Уй расмийларидан бири исмини сир сақлаш шарти билан агентликка мазкур ҳарбий ёрдам кассетали ўқ-дорилардан иборат бўлиши кутилаётганини маълум қилди. Манбага кўра, Байден Зеленский билан Нью-Йоркда ўтадиган учрашуви чоғида Украинага бошқа қуроллар ҳам берилишини билдиради. Манба ҳозирча ATACMS ракеталарини Украинага етказиб бериш масаласи кўриб чиқилмаётганини айтган.

155 миллиметр калибрдаги кассетали ўқ-дориларнинг биринчи партияси Украинага 2023 йилнинг июлида етказиб берилган эди. Бу бошқарилмайдиган артиллерия снарядлари 29 километр узоқликка отилади ва ўзида 72 тагача бомбани таший олади.

Оқ Уйдаги манбанинг билдиришича, Вашингтон Украинага қўшимча равишда Avenger ҳаводан мудофаа тизимини етказиб бериши мумкин.

Режалаштирилаётган ҳарбий ёрдам таркибида танкларга қарши TOW ва AT4 комплекслари, HIMARS ва Javelin ракеталари ҳам бор.

Тоғли Қорабоғда Россия ҳарбийларига ўқ отилди, қурбонлар бор

Тоғли Қорабоғда Россия ҳарбийларига 20 сентябрь куни ўқ отилди. Россия Мудофаа вазирлигининг билдиришича, рус ҳарбийлари автомобилда кузатув постидан қайтиб кетаётганида, уларга нисбатан ўқотар қуролдан ўқ узилган. Автомашинадаги ҳарбийлар ҳалок бўлган. Вазирлик қурбонлар сонини ошкор қилмади.

Мудофаа вазирлиги бу ҳодиса Жанатаг аҳоли пунктида содир этилганини маълум қилди. Воқеа жойида рус ва озарбайжон тергов органлари ходимлари суриштирув ишларини олиб бормоқда.

Озарбайжон Мудофаа вазирлиги бўлиб ўтган воқеадан афсус билдирди ва ҳалок бўлганларнинг оила аъзоларига таъзия изҳор қилди.

Рус ҳарбийларига кўра, уларнинг колоннаси минтақадан аҳолини эвакуация қилиш жараёнида ҳам ўққа тутилган, лекин ҳеч ким жабрланмаган.

Хабарда отишма ким томонидан содир этилгани ҳақида маълумот йўқ.

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ республикаси ҳукумати Озарбайжон шартлари асосида ўт очишни тўхтатди

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ республикаси ҳукумати вакиллари 20 сентябрь соат 13:00 дан ўт очишни тўхтатганини билдирди. Бу маълумотни Озарбайжон Мудофаа вазирлиги тасдиқлади.

Тан олинмаган Тоғли Қорабоғ расмийлари Озарбайжон томонининг барча талабларини бажаришга рози бўлди. Жумладан, қуролланган арман гуруҳлари тарқатиб юборилади. 21 сентябрдан эса Озарбайжоннинг Евлах шаҳрида Озарбайжон ҳукумати вакиллари билан Қорабоғнинг арман жамоасини интеграциялашуви юзасидан музокаралар бошланади. Бу эса келажакда Тоғли Қорабоғнинг барча ҳудуди Баку назоратига ўтишини англатиши мумкин.

19 сентябрда Озарбайжон армияси Тоғли Қорабоғда ҳарбий амалиёт ўтказилишини эълон қилганди. Амалиётдан мақсад “конституциявий тузумни тиклаш” экани айтилган.

20 сентябрда АҚШ Давлат котиби Энтони Блинкен Озарбайжон президенти Илҳом Алиев, кейин Арманистон бош вазири Никол Пашинян билан телефон орқали мулоқот қилгани билдирилди. Суҳбат чоғида Алиев Озарбайжон шартлари бажарилса, Қорабоғдаги “аксилтеррор амалиёт тўхтатилиши”ни айтган.

Арманистон ва Озарбайжон Тоғли Қорабоғ масаласида ўзаро уруш ҳолатидадир. Халқаро ҳамжамият томонидан Тоғли Қорабоғ Озарбайжон ҳудуди сифатида тан олинади. Бу ҳудуд учун 1988-1994 йиллардаги урушда 30 минг киши ҳалок бўлган. Ўшанда минтақанинг асосий ҳудуди арманлар назорати остига ўтган ва юз минглаб озарбайжонлар ўз уйларини ташлаб чиқиб кетишга мажбур бўлганди.

2020 йилнинг кузида давом этган 40 кунлик уруш натижасида Озарбайжон Тоғли Қорабоғнинг катта қисмини ўзига қайтарди.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG