С5+1 қандай бошланди ва АҚШ-Марказий Осиё алоқалари қандай ривожланди - фотожамланма
5
Туркманистонда Жон Керри мамлакат президенти Гурбангули Бердимуҳамедов билан музокаралар ўтказди. У 2006 йилда илк президент Сапармурод Ниёзов вафотидан кейин давлат раҳбари лавозимини эгаллаган эди.Бердимуҳамедов ўзидан аввалги раҳбарнинг шахсга сиғиниш сиёсатини бир оз юмшатди, аммо ўрнига ўз шахсий культини ўрнатди — “Туркманбоши” (“Барча туркманларнинг отаси”) ўрнига янги унвон — “Арақадағ” (“Ҳомий”) пайдо бўлди. 2022 йилда Гурбангули Бердимуҳамедов амалдаги президентлик ваколатини ўғли Сердар Бердимуҳамедовга топширди.
6
Қирғизистонда Жон Керри Марказий Осиё Америка университетининг янги кампуси очилиш маросимида иштирок этди.Айнан шу мамлакат ҳақида гапирар экан, Керри 2013 йилда ўзининг машҳур нутқида “Қирзахстан” деб хато қилган эди. У шунда шундай деган:“Жасур америкалик ходимлар дунёнинг энг хавфли нуқталарда фаолият юритмоқда. Улар Нигерияда коррупцияга қарши курашмоқда, Бирмада қонун устуворлигини қарор топтирмоқда, Қирзахстан ва Грузияда демократик ислоҳотларни қўллаб-қувватламоқда. Биз биламизки, мамлакатнинг демократия сари ўтиши катта вақт талаб қилади.”Ўша пайтда Қирғизистон мустақилликка эришганидан кейинги иккинчи инқилобни бошидан кечираётган эди. Ўша пайтдаги президент Алмазбек Атамбаев Қирғизистон тарихида ҳокимиятни инқилоб натижасида эмас, балки сайловлар йўли билан қабул қилиб олган биринчи давлат раҳбари бўлган эди.
7
Тожикистонда Жон Керрини аэропортда мамлакат Ташқи ишлар вазирлиги вакиллари кутиб олди. Кейинроқ у президент Эмомали Раҳмон билан музокаралар ўтказди (у ҳозиргача мамлакатни бошқариб келмоқда).“Биз иккиламиз ҳам Афғонистон ва чегарадаги хавфсизлик масалалари, шунингдек, наркотрафик ва терроризмга қарши кураш масалаларидан жиддий хавотирдамиз,” — деган давлат котиби Душанбедаги баёнотида.
8
Жон Керрининг Марказий Осиёга ташрифи мамлакатлар томонидан АҚШнинг минтақа билан узоқ муддатли муносабатларни мустаҳкамлаш ва ўзаро манфаатли ҳамкорликни ривожлантиришга бўлган қизиқиши ортиб бораётганига далолат сифатида баҳоланди.Шу тариқа C5+1 платформасига асос солинди. Ташқи ишлар вазирлари даражасидаги учрашувлар мунтазам тус олди ва улар ҳамкорлик масалаларини муҳокама қилиш учун муҳим майдонга айланди.(Суратда: АҚШ давлат котиби Энтони Блинкен ва Марказий Осиё давлатларининг ташқи ишлар вазирлари, 2023 йил.)