Линклар

Шошилинч хабар
17 август 2019, Тошкент вақти: 22:35

Халқаро янгиликлар

АҚШда террорчилик ҳаракати тайёрлашда гумон қилинган етти шахс қўлга олинди.

АҚШ адлия вазири Алберто Гонсалеснинг айтишича, улар “Ал-Қоида” билан бирга АҚШда террор ҳужумлари уюштиришни режалаштиришда айбланмоқда. АҚШнинг беш фуқароси, бир гаитилик ва яна бир хориж фуқароси Чикаго шаҳридаги баландлиги 442 метр бўлган осмонўпар минора ва Майами шаҳридаги биноларга ҳужум қилишни режалаштирган. Улар пайшанба куни Майамида ушланди.

Ироқ ҳукумати Бағдодда янги хавфсизлик чораларини кўрмоқда.

Ироқ бош вазир идораси жума куни маҳаллий вақт билан 14 дан шанба эрталабки олтига қадар коммендантлик соати жорий қилди. Бунга ўтган ҳафта жума намози ўқиш учун масжидга борган одамларга худкуш ҳужум уюштиргани сабаб бўлди. Ўша ҳужум оқибатида 11 киши ўлган эди.
23 июнь куни Басра шаҳридаги одамлар билан гавжум бозор ва ёқилғи қуйиш шахобчаси яқинида худкуш уюштирган ҳужумда камида 10 киши ҳалок бўлди. Бақубадаги суннийлар масжиди яқинида содир этилган портлашда ҳам шунча одам қурбон бўлди.
АҚШ ҳарбийлари Бағдодда ўтказган рейдлар давомида эса “Ал-Қоида”нинг юқори лавозимли аъзоси ва террорчиликка алоқадорликда гумон қилинган уч шахс ушланди. Анбар вилоятида содир бўлган отишмада америкалик бир ҳарбий нобуд бўлди.

АҚШ президенти Жорж Буш Венгрия пойтахти Будапештга сафар қилмоқда.

Ташрифдан мақсад Венгрияда советлар ҳукмронлигига қарши 1956 йилда уюштирилган қўзғалоннинг 50 йиллигини хотирлаш маросимида қатнашишдан иборат. Буш Венгрия президенти Ласло Шойом билан учрашди. Шундан сўнг улар қўзғалон қурбонлари хотираси учун бунёд этилган ёдгорлик пойига гулчамбар қўйдилар.
Венгрия президенти Ласло Шойом венгрияликлар муносабатини шундай изоҳлади: “Биз 1956 йилда венгрияликлар ва венгрлар курашган озодлик, демократия, миллий ўзлик ва инсон ҳуқуқлари каби ўзаро қадриятларни ифода этяпмиз”, – деди Венгрия президенти.
Ўша қўзғалонда икки ярим минг венгрлар ва 750 нафар совет аскарлари нобуд бўлган.

Ироқнинг Анбар вилоятида тўрт нафар Америка аскари нобуд бўлди.

АҚШ ҳарбийлари баёнотига кўра, улардан уч нафари 20 июн куни йўл четига ўрнатилган бомба портлагани оқибатида халок бўлган. Яна бири ўша куни ҳарбий амалиёт пайтида нобуд бўлган.
Айни пайтда, Бағдоддан шимол томонда бир гуруҳ қуролли шахслар автобусларда ишдан уйларига қайтаётган саксонга яқин завод ишчиларини ўғирлаб кетган.

Украинада зарғалдоқ инқилобини амалга оширган учта сиёсий партия янги коалицион ҳукумат тузиш ҳақида келишувга эришди.

Буни собиқ Бош вазир Юлия Тимошенко парламентда эълон қилди: “Мен, афсуски, бутун мамлакат уч ойдан бери кутиб келаётган янгиликни эълон қилиш бахтига муяссар бўлдим. Мен Бизнинг Украина, Юлия Тимошенко Блоки ва Социалистик партия ҳозирдан бошлаб демократик кучлар коалициясини тузганини эълон қилмоқчиман”, – деди собиқ Украина Бош вазири.
Учта партия ўртасида эришилган келишувга кўра, Юлия Тимошенко Украинанинг янги Бош вазири лавозмига номзод қилиб кўрсатилади. Бир йил олдин президент Виктор Юшенко Тимошенкони шу лавозимдан бўшатган эди.

Қозоғистон чегара хизмати маъмурияти Мангистау вилоятида ўзбекистонлик 43 нафар ноқонуний ишчи ушланганини билдирди.

Улар 21 июн куни юк машинасида Қозоғистондан чиқиб кетишга уринган пайтда қўлга олинган. Шу ой бошида Қозоғистон ҳуқуқ-тартибот органи ходимлари Тожикистон, Қирғизистон ва ўзбекистонлик 90 нафар ноқонуний мигрантни Алмати шаҳрида қўлга олган эди.

Ўзбекистон ҳуқуқ-тартибот органи ходимлари яқинда Сурхондарё вилоятининг Бандихон туманида Муродулло Жўраев исмли шахсни қўлга олган.

www.press-uz.info Интернет сайти хабарига кўра, Тожикистонда унга Ўзбекистонда террор ҳужумлари уюштириш ҳақида буйруқ берилган. Ҳозирда у сўроқ қилинмоқда. Ўзбекистон хавфсизлик хизмати расмийларига асосланиб Интернет сайтининг билдиришича, наркотиклар савдоси билан шуғулланганлик учун ушланган Жўраев пул эвазига ҳамда қўшимча қамоқ жазоси берилмаслиги ваъдаси эвазига Ўзбекистонда қўпорувчилик билан шуғулланишга рози бўлганини тан олган.

Ҳюман Райттс Уотч инсон ҳуқуқлари гуруҳи Германиянинг янги федерал прокурорини собиқ Ўзбекистон Ички ишлар вазири Зокир Алматовга нисбатан инсониятга қарши жиноятлар содир этганлик бўйича жиноий иш очмаслик ҳақидаги қарорни бекор қилишга чақирди.

Ўзбекистонда қийноққа солинганлар ва 2005 йил май ойида Андижон воқеаларида тирик қолган фуқаролар 2005 йил декабрида Германия прокуратурасига бу жиноятларга Алматовнинг масъул экани юзасидан шикоят аризаси ёзган. Аммо Германиянинг ўша пайтдаги прокурори Ўзбекистон ҳукумати бу борада ҳамкорлик қилмайди, деган фикрда Алматовга қарши жиноий иш очиш ҳақида буйруқ бермаган.

Афғонистон президенти Ҳамид Карзай халқаро ҳамжамиятни терроризмга қарши курашга бўлган ёндошувни қайта кўриб чиқишга чақирди.

Карзай сўнгги ҳафталар ичида Афғонистонда 600га яқин одам нобуд бўлганидан ташвиш билдирди:
“Биз хавфсизлик билан боғлиқ вазият, мамлакатимизда ҳужумлар кучайиб бораётганидан ташвишдамиз. Биз бунинг ортида турган баъзи омилларни биламиз. Улардан бири мамлакат ичкарисида бизнинг кучли эмаслигимиздир. Бироқ асосий сабаб ташқи омил ва терроризмдир”, – деди Афғонистон раҳбари.
Ҳамид Карзай фикрича, терроризмга қарши курашда эътибор унинг келиб чиқиш манъбалари ва сабабларига қаратилиши лозим.

Бош қароргоҳи АҚШда жойлашган Журналистларни ҳимоя қилиш қўмитаси Туркманистон ҳукуматини Озодлик радиоси Туркман бўлими мухбири Ўғилсапар Мурадова ва унинг болаларини ҳибсдан дарҳол озод қилишга чақирди.

Мурадова ўтган ҳафта икки нафар ҳуқуқ ҳимоячилари билан бирга ҳибсга олинган эди. Мухбирнинг уч нафар фарзанди ҳам 19 июн куни орган ходимлари томонидан олиб кетилган. Туркманистон расмийлари Ўғилсапар Муродова ва унинг фарзандлари ҳибсга олиниши сабабларини ҳозиргача маълум қилмади.

Москва шаҳар ҳокими Юрий Лужков Қирғизистонга сафарини якунлади.

Икки кун давомида Қирғизистон расмийлари жумладан президент Қурманбек Бакиев ва Бош вазир Феликс Қулов билан ҳам музокара олиб борган Юрий Лужков Бишкекдан Мўғилистонга жўнаб кетди. Қирғизистон матбуоти хабарларига кўра, Москва ҳокими Қирғизистонга сармоя ётқизиш имкониятлари, хусусан республиканинг асосий дам олиш маскани саналган Иссиқ кўлга сармоя ётқизиш масаласини муҳокама қилган.

Собиқ Ироқ президенти Саддам Ҳусайн ва у билан бирга судланаётган Ироқ ҳукуматининг етти нафар собиқ юқори лавозимли расмийлари 21 июн куни очлик эълон қилди.

Бунга Саддам Ҳусайннинг адвокатларидан бири Ҳамис ал-Обейди ўлдириб кетилгани сабаб бўлди. Собиқ Ироқ президенти ва собиқ ҳукумат амалдорлари устидан ўтган йил октябр ойида маҳкама бошланганидан бери уларнинг учинчи адвокати ўлдириб кетилди. Бош адвокат Халил ал-Дулаймига кўра, адвокатлар ҳимояси таъминланмагунча очлик давом этишини билдирди.

Халқаро Олимпия қўмитаси раҳбари Жак Рог Россиянинг Сочи, Австриянинг Салзбург ва Жанубий Кореянинг Пёнгчанг шаҳарларини 2014 йилги Қишки Олимпия ўйинлари учун мезбонликка номзод шаҳарлар, дея эълон қилди.

“Биз номзод шаҳарларни табриклаймиз. Мазкур учта шаҳар келажак авлодлар орзусини амалга оширяпти. Сиз ўз мамлакатингиз ва дунёда Олимпиада ғоялари ва қадриятларини тарғиб қиляпсиз”, – деди Жак Рог.
Швецариянинг Лўзан шаҳрида ўтган Халқаро Олимпия қўмитаси йиғилишида Болгария пойтахти София, Испаниянинг Йака, Қозоғистоннинг Алмати ва Грузиянинг Баржоми шаҳарлари Қишки Олимпия ўйинлари учун мезбонликка даъвогар шаҳарлар рўйхатидан ўрин эгаллай олмади. 2014 йилги Қишки Олимпия ўйинлари дунёнинг қайси шаҳарида ўтиши ҳақидаги қарор 2007 йил июл ойида қабул қилинади.

Афғонистоннинг шимоли-шарқий минтақасида америкалик тўрт ҳарбий нобуд бўлди яна бири яраланди.

АҚШ етакчилигидаги коалиция кучлари тарқатган баёнотга кўра, америкалик аскарлар 21 июн куни Нуристон вилоятида душман кучлари ҳаракатини тўхтатишга ҳаракат қилган. Тарафлар ўртасида содир бўлган отишмада АҚШ аскарлари нобуд бўлган.

“Ҳьюман райтс уотч” ташкилоти Ўзбекистонда инсон ҳуқуқлари фаолларидан икки нафарининг узоқ муддатли қамоқ жазоларига ҳукм этилиши ва қашқадарёлик 70 ёшли ҳуқуқ ҳимоячисининг ҳибсга олиниши муносабати билан расмий Тошкентни кескин танқид қилди.

15 июнь куни Янгиер тумани суди Ўзбекистон инсон ҳуқуқлари жамияти аъзолари Аъзамжон Фармонов ва Алишер Кароматовни шантаж қилиш айби билан 9 йилга озодликда маҳрум этди.
16 июнь куни эса Қаршида кекса инсон ҳуқуқлари фаоли Ёдгор Турлибеков ҳибсга олинди.
“Ҳьюман райтс уотч” ташкилоти маълумотига кўра, жорий йилда 11 ҳуқуқ ҳимоячисининг қамоққа олингани маълум.
Ташкилот “инсон ҳуқуқлари ҳимоячиларини қамаш орқали Ўзбекистон ҳукумати мамлакатдаги норозиликни бостиришга ҳаракат қилаётгани”ни билдирди.

Саддам Ҳусайнинг асосий ҳимоячиларидан бири Ҳамиз ал-Убайдий Бағдодда полиция кийимидаги шахслар томонидан ўлдирилди.

Унинг жасади шаҳар кўчаларидан биридан топилди.
Ал-Убайдий судда Саддам Ҳусайн ва унинг акаси Барзан Иброҳимни ҳимоя қилаётган эди.
С.Ҳусайнинг бош авокати Халил ад-Дулаймий ал-Убайдийнинг қотилларини “дарғазаб жангарилар”, дея таърифлади.
“Ҳамкасбим Ҳамиз ал-Убайдийнинг ўлдирилиши ягона мисол эмас. Бу истило вақтида Эрондан келган жангариларнинг бир қанча қотилликларидан бири, холос. Ал-Убайдий ва яна беш ҳамкасбимнинг ўлдирилиши учун шу жангарилар жавобгардир. Қолаверса, бу қотилликлар ортида Ички ишлар вазирлиги ҳам турибти”, – деди ад-Дулаймий.
Аб-Убайдий Саддам Ҳусайн устидан ўтган йил октябрь ойида суд жараёни бошланганидан буён ўлдирилган учинчи адвокатдир.

21 июнь куни Венада Европа Иттифоқининг юқори мартабали мулозимлари билан учрашган АҚШ президенти Жорж Буш жаҳон жамоатчилигининг террорчиликда гумон қилинган маҳбуслар сақланадиган Гуантанамо қамоқхонаси борасидаги хавотирларини яхши англашини таъкидлади.

У бу ердаги маҳбусларни ўз ватанларига қайтариб, қамоқхонани ёпиш истагида эканини билдирди.
Бироқ, унинг фикрича, маҳбуслардан айримлари совуққон қотиллар бўлиб, улар жавобгарликка тортилиши керак.
Эрон масаласида ҳам гапирган Ж.Буш бу борада ягона жабҳадан туриб ҳаракат қилиш лозимлигини айтди.
“Эрон дунё давлатларига қараб, ЕИ, АҚШ, Россия ва Хитойнинг умумий нияти Эронни ядровий қурол ишлаб чиқаришдан тўхтатиб қолиш эканини кўриши керак”, – деди АҚШ президенти.
Ж.Буш Ироқ ҳукумати муваффақият қозонишини, аммо ҳозир Бағдод расмийлари АҚШ ва ЕИ ёрдамига муҳтож эканини таъкидлади.
“Ироқ масаласида биз турлича қарашларга эга эканимизни жуда яхши тушунаман. Бу масалада ҳар бир томон ўзининг кучли фикрига эга. Аммо ўтган ишга саловат дея келажакка боқишимиз керак. Умид қиламан, Яқин Шарқда бизни демократия орзиқиб кутмоқда”, – деди Ж.Буш.

Шимолий Корея ўзининг узоқ масофага учувчи ракеталарни синашга ҳақли эканини ҳамда таранг вазиятни юмшатиш борасида АҚШ билан бевосита музокара ўтказиш ниятини билдирди.

Шимолий Кореянинг БМТдаги вакили Хан Сонг Рйолнинг ушбу баёноти қўшни Жанубий Корея матбуотида пайдо бўлди.
Жанубий Корея Бирлаштириш вазирлигининг маълум қилишича, КХДР ракета синовини ўтказса, Жанубий Корея ҳукумати қўшни қашшоқ давлатни озиқ-овқат ёрдамидан маҳрум этади. Бугунги кунда Жанубий Корея Шимолия Кореяни инсонпарварлик ёрдами билан таъминловчи асосий давлат саналади.
АҚШнинг Япониядаги элчиси Томас Шиффер эса Шимолий Кореяни ракета синовини амалга оширишдан қайтириш учун барча чоралар кўриб чиқилаётганини билдирди.

Эрон президенти Маҳмуд Аҳмадийнажот БМТнинг етакчи аъзолари уранни бойитишдан воз кечиш эвазига Теҳронга таклиф қилган имтиёзлар борасида 22 августга қадар жавоб беришини билдирди.

“Биз кўп бора ўзимизнинг мулоқот тарафдори эканимизни айтиб келамиз. Биз ҳамма билан ўзимизнинг ажралмас ҳуқуқимиз доирасида мулоқот қиламиз. Биз Ғарб таклифларини ўрганиб чиқамиз ва худо хоҳласа, 22 авгутга қадар ўз фикримизни билдирамиз”, – деди Эрон президенти.

“Чегара билмас мухбирлар” ташкилоти Россия Ички ишлар вазирлигини Москвада яшайдиган таниқли тожик журналисти Додожон Атовуллоевнинг ҳимоясини таъминлашга чақирмоқда.

Ташкилот унга бўлаётган таҳдидлардан ҳам хавотирини изҳор этди.
Д.Атовуллоев номаълум шахслар унга ўлдириш билан таҳдид солганини билдирганди.
Д.Атовуллоев Тожикистон-Россия муносабатларига оид “Чароғи рўз” ойлик нашрнинг муҳарриридир.

Чеченистон айирмачиларининг эълон қилишича, таниқли дала қўмондони Доку Умаров 17 июнь куни Россия ҳарбийлари томонидан ўлдирилган Абдулҳалим Саъдуллаевнинг ўрнига исёнчи ҳукумат президенти этиб тайинланган.

Д.Умаров илгари Москва томонидан тан олинмаган Чеченистон ҳукуматининг вице-президенти ҳисобланган.

Туркманистон Россия газ етказишни тўхтатиш билан таҳдид қилди ва “Газпром”дан сотиб олинаётган туркман газининг баҳосини 2 баробар оширишни талаб қилди.

Туркманистон Ташқи ишлар вазирлиги баёнотига кўра, Туркманистон томони минг куб метр газ нархини жорий 65 АҚШ долларидан 100 долларгача кўтаришни хоҳлайди.

Шимолий Корея ракета синови ўтказишга ҳақли эканини билдирди.

Япония оммавий ахборот агентликлари хабарига кўра, Шимолий Корея Ташқи ишлар вазирлиги вакили Ли Бийонг Док Пхенян расмийлари 2002 йилда Япония ва Шимолий Корея ўртасида эришилган ракета синовига мораторий эълон қилиш ҳақидаги келишувни бажаришга мажбур эмаслигини айтган.
Маълумотларга кўра, Шимолий Корея узоқ масофага учадиган ракетани синаш учун унга ёқилғи қуйиш ишларини тугатган.

Ироқда исёнчилар томонидан жума куни асирга олинган америкалик икки ҳарбийнинг жасади топилди.

АҚШ армияси генерали Уилям Калдвел жасадлар 19 июнь куни Юсуфия яқинида топилгани, улар америкалик ҳарбийлар эканини тасдиқлаш учун мурдалар АҚШга олиб бориб текширилишини маълум қилди.
Илгарироқ Ироқ Мудофаа вазирлиги вакили генерал Абдулазиз Муҳаммад АҚШ аскарлари аввал қийнаб, кейин ўлдирилганини айтган эди.
АҚШ ҳарбийлари тарқатган баёнотга кўра, “Ал-Қоида” гуруҳига алоқадор жангариларни қидириб топиш бўйича Бағдод шимолида 20 июнь куни ўтказилган рейдлар давомида 15 жангари ўлдирилган.
Шунингдек, сешанба куни Ироқнинг турли минтақаларида содир этилган портлашлар оқибатида камида 10 ироқлик ҳалок бўлди. 20 июнь куни Ироқ полицияси 12 кишининг жасадини топди. Айтилишича, улар ҳам олдин қийноққа солинган, кейин қатл этилган.

Япония бош вазири Жуничиро Коизуми Токио расмийлари Япония қўшинларини Ироқдан олиб чиқишни режалаштираётганини билдирди.

Япония Хавфсизлик кенгаши 20 июнь куни эълон қилган баёнотда Япониянинг Ироқдаги миссияси бажарилгани айтилади.
Ж.Коизуми Япония ҳукумати Ироқни қайта тиклаш ишларини тинч йўллар орқали қўллаб-қувватлашини айтиб: “Ҳатто қўшинларимиз Ироқдан олиб чиқилганидан кейин ҳам биз имкон қадар кўпроқ ёрдам бериш учун Ироқ ҳукумати, АҚШ ва БМТ расмийлари билан ҳамкорликда иш олиб борамиз”, - деди.
Ироқ бош вазири Нурий Комил ал-Маликий Япония қўшинлари жойлаштирилган Ал-Мутана вилоятида хавфсизликни таъминлаш вазифасини Ироқ кучлари ўз зиммасига олишини эълон қилганидан бир кун кейин Токио расмийлари япон ҳарбийларини Ироқдан олиб чиқиш ҳақида қарор қабул қилди.
2004 йил бошида Ироққа жойлаштирган 600 япон ҳарбийси, асосан, гуманитар ёрдам кўрсатиш ва Ироқни қайта тиклаш ишлари билан шуғулланиб келаётган эди.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG